Samorząd dla przeciwdziałania bezrobociu

W 2009 roku, notowane od poprzedzających dwóch lat, pozytywne tendencje na wielkopolskim rynku pracy uległy załamaniu. Liczba zarejestrowanych bezrobotnych z 91.441 osób w grudniu 2008 roku wzrosła do 133.563 w końcu grudnia 2009 r., a stopa bezrobocia wzrosła z 6,4 do 9,1 procent. Pogorszenie sytuacji gospodarczej odczuwalne było już w czwartym kwartale 2008 r., a nasilenie negatywnych zjawisk nastąpiło w minionym roku. Można o tym przeczytać w opracowaniu Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Poznaniu pt. Ocena sytuacji na wielkopolskim rynku pracy i realizacji zadań w zakresie polityki rynku pracy w 2009 roku.

Aby złagodzić skutki bezrobocia w regionie samorząd województwa otrzymał w ubiegłym roku z Funduszu Pracy 266,55 mln zł, z czego aż 94,5 mln zł pozyskano dodatkowo w ciągu roku. Środki zostały wydatkowane na aktywne formy przeciwdziałania bezrobociu. W bieżącym roku pieniędzy na ten cel będzie więcej – 275,54 mln zł. Oprócz, przyznanej na początku roku kwoty, już wpłynęły wnioski od samorządów powiatowych o jej zwiększenie. Są to wnioski na realizację programów rządowych: programu aktywizacji zawodowej osób do 30 roku życia, programów zwiększających aktywność zawodową osób w wieku 45/50 plus oraz programu na rzecz bezrobotnych zwolnionych z pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, związanych z trudnościami gospodarczymi lub niewypłacalnością pracodawców w warunkach kryzysu finansowego.

Trudności na rynku pracy szczególnie dotknęły osoby do 25 roku życia. Ich udział w rejestrach powiatowych urzędów pracy wzrósł z 21 proc. w 2007 r. do 26,3 proc. w roku 2009. Mimo że jest to populacja lepiej wykształcona niż większość osób bezrobotnych, w żadnej innej grupie wiekowej bezrobocie nie wzrosło tak gwałtownie. Zauważalnie zwiększył się też udział bezrobotnych posiadających wykształcenie średnie i wyższe w ogólnej liczbie zarejestrowanych w urzędach pracy osób. Wynika to z ułatwionego dostępu do szkolnictwa wyższego i rosnącej z roku na rok liczby osób kończących studia, niedopasowania kierunków kształcenia do potrzeb rynku pracy oraz posiadania wykształcenia ogólnego po ukończeniu szkoły średniej, które nie daje podstaw teoretycznych i praktycznych do wykonywania zawodu.

W ubiegłym roku pracodawcy zgłosili do powiatowych urzędów pracy 63.221 ofert pracy, o ponad 26 proc. mniej niż rok wcześniej. Na to nałożyły się duże zwolnienia grupowe; 222 zakłady zgłosiły zamiar zwolnień grupowych 11.063 osób, a faktycznie zwolniły później 8.730 osób, o 6.099 osób więcej niż w roku poprzednim.

Ze względu na trudną sytuację na regionalnym rynku pracy Samorząd Województwa Wielkopolskiego zastosował dwa nowe narzędzia wsparcia. We współpracy z Ministerstwem Rozwoju Regionalnego oraz samorządami powiatowymi przygotowano pierwszy w Polsce wniosek o wkład finansowy z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG) na pomoc dla zwolnionych pracowników przemysłu motoryzacyjnego z firm Sews Polska i Leoni Autokabel Polska. Pakietem usług w ramach EFG objętych zostanie 415 pracowników, a koszt tej pomocy to 750.000 euro. 8 marca do Komisji Europejskiej przekazano drugi wniosek dla pracowników zwolnionych w zakładach H. Cegielski Poznań SA oraz w firmach kooperujących z HCP. Pakietem usług EFG objętych będzie 189 osób, natomiast szacunkowy ich koszt wyniesie 165.811 euro. Aktywizacja zwolnionych odbywać się będzie w powiatowych urzędach pracy. Drugim narzędziem wsparcia, będącym częścią rządowego pakietu antykryzysowego, jest pomoc dla pracodawców znajdujących się w przejściowych trudnościach finansowych. W 2009 r. wydano 12 zaświadczeń, dzięki którym przedsiębiorcy będą mogli otrzymać pomoc finansową dla zatrudnionych pracowników i utrzymać miejsca pracy.

Również realizowany w latach 2007-2013 Program Operacyjny Kapitał Ludzki przyczynia się do wzrostu potencjału zasobów ludzkich w regionie, wykształcenia mieszkańców, zdolności adaptacyjnych przedsiębiorstw i ich pracowników, zmniejszenia obszarów wykluczenia społecznego oraz wsparcia struktur administracyjnych państwa. Środki Europejskiego Funduszu Społecznego pozwalają również na złagodzenie negatywnych skutków spowolnienia gospodarczego w regionie.

W obliczu wysokiego bezrobocia i malejącej liczby ofert pracy zgłaszanych do powiatowych urzędów pracy ważnym elementem w aktywizacji zawodowej osób jest świadczone przez urzędy pracy poradnictwo zawodowe, które wpływa na zmianę postaw osób szukających pracy oraz na wzrost skuteczności w podejmowaniu zatrudnienia.

Samorząd Województwa Wielkopolskiego opracował Plan Działań na Rzecz Zatrudnienia w Województwie Wielkopolskim na 2010 rok. Jest to dokument strategiczno-planistyczny. Działania podejmowane w ramach Planu mają przyczynić się do zahamowania dalszego wzrostu bezrobocia poprzez wsparcie różnych grup i instytucji w ich funkcjonowaniu na rynku pracy, a także wesprzeć przedsiębiorczość i samozatrudnienie w Wielkopolsce ze środków krajowych i funduszy unijnych.

Ze sprawozdań przesłanych przez powiatowe urzędy pracy w Wielkopolsce wynika, że pod koniec marca liczba bezrobotnych wyniosła 150.825 osób, o 467 mniej niż w lutym.

Ocena sytuacji na wielkopolskim rynku pracy i realizacja zadań w zakresie polityki rynku pracy w 2009 roku znajduje się na stronie:

http://www.wup.poznan.pl/att/polityka/opracowania/Ocena_sytuacji_na_wielkopolskim_rynku_pracy_w_2009.pdf

Plan Działań na Rzecz Zatrudnienia w Województwie Wielkopolskim na 2010 rok znajduje się na:

http://www.wup.poznan.pl/att/polityka/plany/Plan_Dzialan_na_2010_rok.pdf